Wat is de beste nachtkijker?
Klanten die bij Jachtloods binnenstappen met de vraag "wat is de beste nachtkijker?" krijgen van ons altijd eerst een tegenvraag: voor welk doel? Want de beste nachtkijker bestaat niet als algemene categorie. Wat uitstekend werkt voor het spotten van wild op een open akker, is niet per definitie de juiste keuze voor een jager die in het donker een gericht schot wil afgeven. En wie zijn huidige dagoptiek zo goedkoop mogelijk wil omzetten naar nachtgebruik, heeft weer andere behoeften dan iemand die kiest voor een volledig geïntegreerd systeem.
In dit artikel leggen wij uit welke typen nachtkijkers er zijn, waar u per type op moet letten en welke vragen u zichzelf moet stellen voordat u een keuze maakt.
Wat is een nachtkijker eigenlijk?
Een nachtkijker is een optisch instrument dat het zichtbare beeld versterkt of digitaal weergeeft bij weinig of geen omgevingslicht. De meeste moderne nachtkijkers voor de jacht zijn digitale dag- en nachtkijkers: apparaten die overdag als gewone richtkijker of verrekijker functioneren en bij het invallen van de duisternis overschakelen op een digitale nachtmodus, ondersteund door een infraroodlamp die infraroodlicht uitzendt, onzichtbaar voor het menselijk oog.
Dat is een belangrijk verschil met warmtebeeldkijkers. Een warmtebeeldkijker detecteert warmtestraling en heeft geen licht nodig. Een nachtkijker versterkt of registreert aanwezig licht, aangevuld met infraroodlicht van een ingebouwde of externe lamp. In volledige duisternis zonder infraroodlamp is een nachtkijker dus beperkt bruikbaar.
De drie belangrijkste vragen
Voordat u een nachtkijker kiest, zijn er drie vragen die alles bepalen.
- Waarvoor gaat u de kijker gebruiken?
Wilt u alleen spotten, wilt u schieten, of wilt u uw bestaande richtkijker uitbreiden met een nachtfunctie? Dit bepaalt welk type kijker voor u in aanmerking komt.
- Op welke afstand wilt u kijken of schieten?
Een kijker met een kleiner bereik en compacte sensor is prima voor gebruik op kortere afstanden, maar schiet tekort als u regelmatig op 400 meter of verder wilt waarnemen of schieten.
- Wat is uw budget?
Nachtkijkers zijn verkrijgbaar van instapmodellen tot professionele systemen met ballistische computers, 4K-sensoren en uitgebreide connectiviteit. Uw budget bepaalt mede welke functies haalbaar zijn.
De drie typen nachtkijkers
1. De nachtkijker voor spotten
Een nachtspotter is een handgehouden kijker die uitsluitend bedoeld is voor het waarnemen van wild. U kunt er niet mee schieten. Het voordeel is dat spotters doorgaans compact en licht zijn, wat ze geschikt maakt voor langdurig gebruik in de hand. Ze zijn er in monoculaire uitvoering (voor één oog) en binoculaire uitvoering (vergelijkbaar met een verrekijker, voor beide ogen).
Waar u op moet letten bij een nachtspotter: het bereik van de infraroodlamp, de sensorresolutie voor een scherp en gedetailleerd beeld, en de accuduur voor langere nachtsessies. Sommige modellen beschikken over een foto- en videofunctie, handig voor het vastleggen van wildwaarnemingen.
2. De digitale dag- en nacht richtkijker
Dit is de meest veelzijdige categorie en tevens de meest verkochte. Een digitale nachtkijker plaatst u op uw geweer, precies zoals een gewone richtkijker. Overdag gebruikt u hem als standaard richtkijker met kleurenweergave. Bij het invallen van de duisternis schakelt u over op de nachtmodus, waarbij de infraroodlamp het beeld verlicht.
De meeste modellen in deze categorie zijn uitgerust met een 30 mm behuizing, waardoor montage op een picatinny-rail met standaard ringen eenvoudig is. Verdere kenmerken die het verschil maken zijn de sensorresolutie, de kwaliteit van het display, het bereik van de infraroodlamp, de accuduur en de aanwezigheid van extra functies zoals een ingebouwde ballistische calculator, een afstandsmeter of wifi-connectiviteit voor het terugkijken van opnames.
Een infraroodlamp van 940 nm is onzichtbaar voor het menselijk oog en voor wild, maar heeft een iets korter effectief bereik dan een 850 nm lamp. Een lamp van 850 nm geeft een zwak rood gloeipunt af dat voor mensen zichtbaar is. Welke u kiest hangt af van uw voorkeur en jachtsituatie.
3. De nachtkijker als aanvulling op uw bestaande richtkijker
Wie niet direct wil investeren in een volledige digitale nachtrichtkijker maar toch in het donker wil schieten, kan kiezen voor een achterplaats- of voorzetmodel dat op de bestaande dagoptiek wordt geplaatst.
Het achterplaatsmodel wordt achter op uw huidige richtkijker bevestigd met een adapter die past op het oculair van uw kijker. Zo behoudt u de optische kwaliteit van uw dagrichtkijker en voegt u er een nachtfunctie aan toe. Dit is een kostenefficiënte oplossing, al is de beeldkwaliteit mede afhankelijk van de kwaliteit van uw bestaande richtkijker.
Het voorzetmodel, ook wel clip-on of frontsniper genoemd, wordt vóór op uw bestaande richtkijker geplaatst. Een voordeel hiervan is dat moderne digitale voorzetmodellen doorgaans veilig bij daglicht gebruikt kunnen worden, zonder het risico op beschadiging van de sensor. Dit maakt ze flexibel inzetbaar.